Özgül Öğrenme Güçlüğü
Özgül öğrenme güçlüğü nedir? Tanımı nedir? Bu problemle nasıl başa çıkarız? Bu soruların cevabını arayacağız.
Özgül öğrenme güçlüğü (ÖÖG), bireyin zekâ düzeyi normal ya da normalin üstünde olmasına rağmen okuma, yazma, matematik gibi akademik alanlarda beklenen başarıyı gösterememesi durumudur. Bu bir hastalık değil, nörogelişimsel bir farklılıktır. Genellikle çocuklukta fark edilip ve yaşam boyu devam eder.
🧠 Özgül Öğrenme Güçlüğü Türleri
- Disleksi
- Okuma bozukluğudur.
- Harfleri karıştırma, yavaş okuma, okurken atlama gibi belirtiler görür.
- Disgrafi
- Yazma bozukluğudur.
- Harfleri ters yazma, yazı düzeninde bozukluk, yazma isteksizliği olur.
- Diskalkuli
- Matematiksel işlemleri öğrenmede güçlük yaşanır.
- Sayıları tanımada, işlem yapmada, saat okumada zorluk yaşar.
🔍 Belirtileri Nelerdir?
- Harfleri, sayıları karıştırma (b yerine d yazma)
- Okuma ve yazmada yaşıtlarının gerisinde olma
- El yazısının okunaksız olması
- Ritm, yön, sağ-sol, gün-ay-karıştırma
- Sıralı olayları hatırlamakta zorluk
- Yeni kavramları öğrenmede güçlük
🎒 Okul Öncesi Dönemde (3-6 Yaş) Belirtiler Neler Olur?
- Renkleri, şekilleri ayırt etmede güçlük
- Ritm, kafiye, şarkı öğrenmede zorlanma
- Yön kavramlarını (üst-alt, sağ-sol) karıştırma
- Motor koordinasyon zayıflığı (makas kullanma, top atma zorluğu)
- Kelime dağarcığında sınırlılık
🧑⚕️ Tanısı Nasıl Konur?
- Tanı, psikolog, rehber öğretmen, özel eğitim uzmanı ve çocuk nörologu/psikiyatristi tarafından yapılır.
- Zekâ testi, akademik testler ve gözlem formları kullanır. Bununla birlikte konuşması değerlendirilir.
🎯 Tedavisi Var mı?
- Özgül öğrenme güçlüğü ilaçla tedavi edilmez, ancak doğru destekle başarı çok yüksek olabilir.
- Özel eğitim desteği, bireyselleştirilmiş öğretim yöntemleri, sabırlı ve yapılandırılmış öğrenme süreci çok önemlidir.
- Aile ve öğretmen iş birliği şarttır.
👨👩👧👦 Aileler ve Öğretmenler Ne Yapmalı?
- Çocuğu suçlamamak, etiketlememek
- Bireysel farklılıklara saygı göstermek
- Başarı çabalarını takdir etmek
- Görsel materyaller, oyunlar, drama ile öğrenmeyi desteklemek
Aşağıda okul öncesi dönemde özgül öğrenme güçlüğü riski taşıyan çocuklara yönelik hem destekleyici hem de eğlenceli bir etkinlik önerisi paylaşıyorum. Bu etkinlik, görsel algı, dikkat, işitsel ayrım ve motor beceriler gibi öğrenme sürecinde önemli becerileri destekler.
🎯 ETKİNLİK ADI: Harf Avı ve Renkli Eşleştirme
🧠 Amaçlar:
- Görsel ve işitsel dikkat geliştirmek
- Harf/ses eşleştirme becerilerini desteklemek
- Renkleri ve şekilleri ayırt etme becerisi kazandırmak
- El-göz koordinasyonunu geliştirmek
🎒 Yaş Grubu: 5-6 yaş
⏱ Süre: 20-30 dakika
🧰 Gerekli Malzemeler:
- Renkli plastik kaplar (ya da karton kutular)
- İçine konulacak harf kartları (A, B, C gibi büyük harfler veya ses simgeleri)
- Küçük nesneler ya da resimli kartlar (Arı, Balık, Ceviz vb.)
- Renkli mandallar veya cırt cırtlar
📚 Etkinlik Uygulaması:
- Hazırlık:
- Her kutunun üzerine bir harf yapıştır. (örn. “A”, “B”, “C”).
- Çeşitli nesne veya resim kartları hazırlanır (örn: Arı, Balık, Ceviz, Ayakkabı…).
- Uygulama:
- Çocuklara kutular tanıt ve “Harf kutularımızla eşleştirme oyunu oynayacağız!” denir.
- Çocuk her bir nesne kartını alır, hangi harfle başladığını düşünür.
- Doğru kutuya bırakır. (Örn: Arı → A kutusu)
- Zorlanan çocuklara nesnenin ilk sesi vurgulu şekilde söylenir: “A-A-Arı!”
- Ek Uygulama (Motor destekli):
- Çocuklar, kartları kutulara mandal veya cırt cırtlı şerit yardımıyla takar.
- Bu adım, küçük kas gelişimini destekler. Bununla birlikte fiziksel aktivite olur.
🗣️ Etkinlik Sonu Değerlendirme Soruları:
- Bu kelime hangi harfle başlıyor? Ama konuşarak
- Hangi sesi duydun? Ama göz teması kurarak
- Arı’yı nereye koydun? Neden? Ama bunu sorgulayarak
🌈 Etkinlik Varyasyonları:
- Harf yerine renklerle eşleştirme yapılabilir (görsel algısı zayıf çocuklar için).
- Şekil ve gölge eşleştirmesiyle genişletilebilir. Bununla birlikte göz koordinasyonu gelişir.
- Sayı nesnesi eşleştirme versiyonu yapılabilir (diskalkuli riski taşıyan çocuklar için).
Evet yazımızın sonuna geldik. Fakat sadece bu bilgilerle kalmayın. Profesyonel bir destek alın. Bununla birlikte sağlıklı bir adım atmış olursunuz. Ama şunu da unutmayın aile desteği şart.
Çok başarılı bir içerik.